108 is not merely a count; it is fullness, completion, the rhythm of japa and the measure of devotion.
108 SUBHĀṢITAS
1–20: Knowledge (Vidya)
विद्या ददाति विनयं ।
न चोरहार्यं न च राजहार्यं विद्याधनम् ।
सा विद्या या विमुक्तये ।
अल्पविद्या भयङ्करी ।
अनभ्यासे विषं शास्त्रम् ।
श्रद्धावान् लभते ज्ञानम् ।
विद्या मित्रं प्रवासेषु ।
न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रम् ।
आचार्यात् पादमादत्ते ।
क्षणशः कणशश्चैव विद्याम् ।
बहुश्रुतोऽपि मूर्खः स्यात् ।
अध्ययनं तपः ।
ज्ञानं भारः क्रियाविना ।
पुस्तकेषु च या विद्या… (not useful if not applied)
विद्यया अमृतमश्नुते ।
विद्वान् सर्वत्र पूज्यते ।
नास्ति विद्यासमं चक्षुः ।
ज्ञानं परं बलम् ।
शास्त्रं प्रमाणम् ।
शिक्षया शोभते मानवः ।
21–40: Dharma & Conduct
धर्मो रक्षति रक्षितः ।
सत्यं वद धर्मं चर ।
अहिंसा परमो धर्मः ।
आत्मनः प्रतिकूलानि परेषां न समाचरेत् ।
लज्जा मनुष्यस्य भूषणम् ।
क्षमा वीरस्य भूषणम् ।
परोपकाराय फलन्ति वृक्षाः ।
दानं भोगो नाशः ।
यथा राजा तथा प्रजा ।
सत्येन धार्यते पृथ्वी ।
धर्म एव हतो हन्ति ।
धर्मेण जयति लोकः ।
सदाचारः परमः धर्मः ।
नास्ति धर्मसमं मित्रम् ।
शीलं परमं भूषणम् ।
सेवा परमोधर्मः ।
वाणी रत्नम् ।
मधुरं वद ।
कर्तव्यं योगिनः कर्म ।
शुद्धान्तःकरणः सुखी ।
41–60: Mind & Character
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः ।
संतोषः परमं सुखम् ।
क्रोधो हि शत्रुः ।
लोभः पापस्य कारणम् ।
अति सर्वत्र वर्जयेत् ।
धैर्यं सर्वत्र साधनम् ।
नास्ति तृष्णासमं दुःखम् ।
शुभस्य शीघ्रम् ।
संयमः परमं बलम् ।
स्वभावो दुरतिक्रमः ।
विचारः परमं शस्त्रम् ।
निन्दकः नियन्ता ।
मौनं सर्वार्थसाधनम् ।
स्नेहः बन्धनम् ।
विवेकः दीपः ।
मैत्रीं भज ।
उदारचरितानां तु वसुधैव कुटुम्बकम् ।
आत्मवशः सुखी ।
गुणाः पूजास्थानम् ।
न हि गुणानां वृद्धिः छिप्यते ।
61–80: Effort, Time & Life
उद्यमेन हि सिद्ध्यन्ति कार्याणि ।
न हि सुप्तस्य सिंहस्य मुखे मृगाः ।
कालः क्रीडति गच्छत्यायुः ।
आयुषः क्षण एकोऽपि न लभ्यः ।
उद्योगिनं पुरुषसिंहमुपैति लक्ष्मीः ।
कर्मण्येवाधिकारस्ते ।
न कश्चित् क्षणमपि अकर्मकृत् ।
आजन्म शिक्षेत् ।
प्रारब्धं फलति ।
यद्भावं तद्भवति ।
प्रयत्नं कुरु ।
जागरूकः भव ।
धैर्येण सर्वं साध्यते ।
श्रमेण सिद्धिः ।
यथा बीजं तथा फलम् ।
कालस्य कुटिला गतिः ।
चिन्ता चिता समानम् ।
धैर्यं सर्वत्र रक्षकम् ।
यत्नेन विना न सिद्धिः ।
उत्साहः बलवान् आर्यः ।
81–108: Bhakti & Spiritual Wisdom
हरिः सर्वत्र ।
वासुदेवः सर्वम् ।
रामो विग्रहवान् धर्मः । (From Valmiki Ramayana)
न मे भक्तः प्रणश्यति । (From Bhagavad Gita)
योगक्षेमं वहाम्यहम् ।
तत्त्वमसि ।
अहं ब्रह्मास्मि ।
सर्वं खल्विदं ब्रह्म ।
ईशावास्यमिदं सर्वम् ।
भज गोविन्दम् । (From Bhaja Govindam)
शिवोऽहम् ।
आनन्दो ब्रह्मेति ।
ब्रह्म सत्यं जगन्मिथ्या ।
आत्मा वा अरे द्रष्टव्यः ।
सत्संगत्वे निःसंगत्वम् ।
श्रद्धा मूलम् ।
भक्तिः मार्गः सरलः ।
नामस्मरणात् मुक्तिः ।
गुरुर्ब्रह्मा गुरुर्विष्णुः ।
ध्यानं निर्वाणमार्गः ।
समत्वं योग उच्यते ।
नित्यं हरिस्मरणम् ।
अनन्याश्चिन्तयन्तो माम् ।
शरणं व्रज ।
लोकाः समस्ताः सुखिनो भवन्तु ।
करुणा धर्मस्य हृदयम् ।
आत्मज्ञानं परमं धनम् ।
शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥
“108 Beads of Wisdom – A Subhāṣita Japa Mālā”
The First Bead – Invocation
शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥
Before the mālā begins, there is silence.
From silence arises remembrance.
From remembrance — light.
🌿 Beads 1–12: The Dawn of Knowledge
विद्या ददाति विनयं —
Knowledge bows before humility.
न चोरहार्यं विद्याधनम् —
This wealth cannot be stolen.
सा विद्या या विमुक्तये —
Learning that frees — that alone is true.
क्षणशः कणशश्चैव —
Grain by grain the granary fills.
श्रद्धावान् लभते ज्ञानम् —
Faith waters the seed of wisdom.
विद्या मित्रं प्रवासेषु —
When alone, learning walks beside you.
अल्पविद्या भयङ्करी —
Half-light casts long shadows.
ज्ञानं परं बलम् —
Strength is born of clarity.
नास्ति विद्यासमं चक्षुः —
Knowledge is the eye of the soul.
विद्वान् सर्वत्र पूज्यते —
Wisdom is honoured everywhere.
अनभ्यासे विषं शास्त्रम् —
Unlived truth becomes poison.
सा विद्या या विमुक्तये —
Again the bead returns — liberation.
Beads 13–24: Dharma — The Steady Path
धर्मो रक्षति रक्षितः —
Guard dharma; it guards you.
सत्यं वद धर्मं चर —
Speak truth. Walk righteousness.
अहिंसा परमो धर्मः —
The softest heart is the highest law.
आत्मनः प्रतिकूलानि… —
Do not wound another.
शीलं परमं भूषणम् —
Character shines brighter than jewels.
लज्जा मनुष्यस्य भूषणम् —
Modesty is quiet radiance.
क्षमा वीरस्य भूषणम् —
Forgiveness crowns the brave.
सत्येन धार्यते पृथ्वी —
Truth holds the earth steady.
दानं भोगो नाशः —
Wealth either serves, delights, or disappears.
परोपकाराय फलन्ति वृक्षाः —
Trees give without asking.
धर्म एव हतो हन्ति —
Betray dharma, and it departs.
सेवा परमोधर्मः —
Service is worship in action.
Beads 25–36: The Inner Battle
मन एव मनुष्याणां कारणं बन्धमोक्षयोः —
The mind binds. The mind frees.
क्रोधो हि शत्रुः —
Anger burns its own house.
लोभः पापस्य कारणम् —
Greed hollows the heart.
संतोषः परमं सुखम् —
Contentment is hidden nectar.
अति सर्वत्र वर्जयेत् —
Excess disturbs balance.
विवेकः दीपः —
Discernment is the lamp.
मौनं सर्वार्थसाधनम् —
Silence ripens understanding.
आत्मवशः सुखी —
Self-mastery brings joy.
नास्ति तृष्णासमं दुःखम् —
No sorrow equals craving.
मैत्रीं भज —
Choose friendship over fear.
उदारचरितानां तु वसुधैव कुटुम्बकम् —
The world is one family.
गुणाः पूजास्थानम् —
Virtue alone deserves reverence.
Beads 37–54: Time & Effort
उद्यमेन हि सिद्ध्यन्ति —
Effort awakens destiny.
न हि सुप्तस्य सिंहस्य —
The sleeping lion remains hungry.
कालः क्रीडति गच्छत्यायुः —
Time plays while life slips.
आयुषः क्षण एकोऽपि —
One moment is priceless.
उद्योगिनं पुरुषसिंहमुपैति लक्ष्मीः —
Fortune seeks the courageous.
कर्मण्येवाधिकारस्ते —
Act — leave the rest.
श्रमेण सिद्धिः —
Labour ripens fruit.
यथा बीजं तथा फलम् —
As the seed, so the harvest.
प्रयत्नं कुरु —
Try again.
उत्साहः बलवान् —
Enthusiasm is strength.
धैर्येण सर्वं साध्यते —
Patience builds mountains.
आजन्म शिक्षेत् —
Remain a student till the end.
Beads 55–72: Bhakti Blossoms
हरिः सर्वत्र —
The Lord is everywhere.
वासुदेवः सर्वम् —
All is Vasudeva.
रामो विग्रहवान् धर्मः —
Rama is righteousness embodied.
(From Valmiki Ramayana)
न मे भक्तः प्रणश्यति —
My devotee never perishes.
(From Bhagavad Gita)
योगक्षेमं वहाम्यहम् —
“I carry their burden.”
भज गोविन्दम् —
Sing Govinda’s name.
(From Bhaja Govindam)
तत्त्वमसि —
Thou art That.
अहं ब्रह्मास्मि —
I am Brahman.
सर्वं खल्विदं ब्रह्म —
All this is sacred.
ईशावास्यमिदं सर्वम् —
The Lord pervades everything.
समत्वं योग उच्यते —
Equanimity is yoga.
नामस्मरणात् मुक्तिः —
Remembrance liberates.
Beads 73–107: The Great Recognition
गुरुर्ब्रह्मा गुरुर्विष्णुः —
The Guru is the bridge.
शरणं व्रज —
Take refuge.
अनन्याश्चिन्तयन्तो माम् —
Think of Me alone.
भक्तिः मार्गः सरलः —
Devotion is the simple path.
आत्मज्ञानं परमं धनम् —
Self-knowledge is supreme wealth.
आनन्दो ब्रह्मेति —
Bliss is Brahman.
शिवोऽहम् —
I am Shiva.
श्रद्धा मूलम् —
Faith is the root.
समत्वं योग उच्यते —
Balance is liberation.
करुणा धर्मस्य हृदयम् —
Compassion is dharma’s heart.
लोकाः समस्ताः सुखिनो भवन्तु —
May all beings be happy.
The 108th Bead – Return to Silence
शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥
The mālā completes its circle.
The fingers stop.
The mind rests.
What began as words
ends as stillness.
No comments:
Post a Comment